Ҷаласа ба муҳокимаи Барномаи муштараки зерминтақавии амал (JSAP) оид ба криосфера, ки ҳуҷҷати чорчӯбӣ мебошад ва аз ҷониби кишварҳои Осиёи Марказӣ бо дастгирии ЮНЕСКО таҳия шудааст, равона буд. Тибқи иттилои Вазорати экология ва захираҳои табиии Қазоқистон, ин барнома ба таҳкими ҳамкориҳои минтақавӣ дар мониторинг ва тадқиқи пиряхҳо, қабати барф ва яхбандии доимӣ, инчунин ҳамоҳангсозии равишҳо ба мутобиқшавӣ ба тағйирёбии иқлим нигаронида шудааст.

Осиёи Марказӣ обшавии тезонидашудаи пиряхҳоро аз сар мегузаронад. Дар сенарияи партовҳои баланд, ин минтақа то соли 2100 метавонад то 85% ҳаҷми пиряхҳои худро нисбат ба сатҳи соли 2020 аз даст диҳад. Ин фишорро ба захираҳои об, инфрасохтор ва ҷамоатҳо афзоиш медиҳад, ҳамзамон хатари офатҳои табиӣ, аз ҷумла обхезиҳои пиряхӣ аз кӯлҳо, баланд мешавад. Азбаски ин равандҳо хусусияти минтақавӣ доранд, онҳо вокуниши ҳамоҳангшударо аз кишварҳои Осиёи Марказӣ талаб мекунанд.

«ЮНЕСКО кишварҳои Осиёи Марказиро дар таҳкими заминаи илмӣ ва пешбурди ҳамкориҳои минтақавӣ оид ба криосфера фаъолона дастгирӣ мекунад. Имрӯз, афзалияти асосӣ гузариш аз арзёбии илмӣ ба амали мушаххас мебошад. Барномаи муштараки зерминтақавии амал чорчӯби амалии ин гузаришро фароҳам меорад ва ҳамоҳангсозии кӯшишҳои мутобиқшавиро дар саросари минтақа беҳтар мекунад», — гуфт Амир Пирич, директори Дафтари минтақавии ЮНЕСКО дар Олмотӣ.

Ҳамчун натиҷаи асосии ҷаласа, роҳбарони мақомоти дахлдори давлатии Қазоқистон, Тоҷикистон, Туркманистон ва Ӯзбекистон, ки масъули ҳифзи муҳити зист мебошанд, изҳороти муштарак дар бораи дастгирии татбиқи JSAP содир карда, ӯҳдадории худро ба таҳкими ҳамкориҳои минтақавӣ тасдиқ карданд.

«Имрӯз равшан аст, ки ҳеҷ кишваре наметавонад ба таври муассир бо мушкилоти тағйирёбии иқлим танҳо мубориза барад. Аз ин рӯ, ҳамкориҳои минтақавӣ муҳим аст. Изҳороти муштарак омодагии кишварҳои Осиёи Марказиро барои муттаҳид кардани кӯшишҳо ва таҳияи равишҳои ҳамоҳангшуда ба мутобиқшавӣ ба тағйирёбии иқлим инъикос мекунад», — гуфт Нурлан Курмалаев, муовини вазири экология ва захираҳои табиии Қазоқистон.

JSAP заминаи амали ҳамоҳангшудаи кишварҳо ва шариконро фароҳам меорад, афзалиятҳои ҳамкориро муайян мекунад ва пешрафти чораҳои мутобиқшавӣ ба иқлимро дар минтақа дастгирӣ мекунад. Изҳороти муштарак инчунин имкониятҳоро барои ҷалби маблағгузорӣ аз манбаъҳои гуногун, аз ҷумла донорҳо, муассисаҳои молиявии байналмилалӣ ва бахши хусусӣ мекушояд.