Дар Тоҷикистон чанд нафар собиқадорони Ҷанги Бузурги Ватанӣ боқӣ мондаанд?

Дар Тоҷикистон то имрӯз ҳамагӣ 10 нафар иштирокчиёни Ҷанги Бузурги Ватанӣ (1941-1945) боқӣ мондаанд ва танҳо яке аз онҳо дар Душанбе зиндагӣ мекунад. Дар Осиёи Марказӣ чӣ гуна аст?

Тибқи маълумоти 23 феврали соли ҷорӣ, дар Душанбе танҳо як собиқадор — Бозор Нагзибеков боқӣ мондааст.

Дар Суғд: 2 собиқадор — Нозим Носиров ва Бибола Рузиматов.

Дар Хатлон 6 собиқадор зиндагӣ мекунанд: 5 нафар — Сафарали Файзалиев, Машраб Давлатов, Гулмурод Тагоев, Мирзо Ғафуров ва Ҳабиб Сафаров дар ноҳияи Бохтар ва як нафар дар Кӯлоб — Яҳё Мирзоев.

Ҳисор: Раҷаб Исмонов.

Тибқи маълумоти моҳи майи соли гузашта, шумораи собиқадорон 17 нафар буд.

Ҳар сол аз захираи президенти Тоҷикистон ба собиқадорони ҶБВ маблағи пардохти яквақта дода мешавад. Соли гузашта ба муносибати 80-солагии Ғалаба ба ҳар кадом 50 ҳазор сомонӣ (4810 доллар) дода шуд. Ғайр аз ин, тибқи қарори раиси шаҳри Душанбе Рустами Эмомалӣ, ҳар як иштирокчии ҶБВ, ки дар пойтахт зиндагӣ мекунад, 25 ҳазор сомонӣ (2405 доллар) гирифт.

Собиқадорон имсол чӣ қадар мегиранд, каме дертар маълум мешавад.

Қазоқистон

Дар ин ҷо тибқи маълумоти 1 феврали соли 2026, 76 059 собиқадор зиндагӣ мекунанд, аз ҷумла 69 собиқадорони Ҷанги Бузурги Ватанӣ, 16 250 собиқадори ба собиқадорони ҶБВ баробаркардашуда, 26 626 собиқадори амалиёти ҷангӣ дар қаламрави дигар давлатҳо, 33 114 меҳнаткашони ақибгоҳ дар солҳои ҶБВ. Дар ин бора Вазорати меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолии Ҷумҳурии Қазоқистон хабар медиҳад.

Ҳамчунин маълум аст, ки аз аввали соли ҷорӣ ба ин категорияҳои шаҳрвандон кумаки пулии махсуси давлатӣ ба маблағи 1,5 млрд тенге (3,24 млн доллар) пардохта шудааст. Дар соли ҷорӣ барои ин мақсадҳо 17,7 млрд тенге (36,06–36,2 млн доллар) пешбинӣ шудааст.

«Кумаки пулии моҳонаи махсуси давлатӣ аз буҷети ҷумҳурӣ ба ҳама категорияҳои собиқадорон, новобаста аз гирифтани дигар пардохтҳои иҷтимоӣ, бо андозаҳои зерин пардохта мешавад:

— собиқадорони ҶБВ – 16 МРП (дар соли 2026 – 69 200 тенге – 148,52 доллари ИМА);

— собиқадорони ба собиқадорони ҶБВ баробаркардашуда, аз ҷумла:

— шахсоне, ки аз рӯи имтиёзҳо ба маъюбони ҷароҳат, латхӯрӣ, маъюбӣ ё бемориҳои гирифташуда дар давраи ҶБВ баробар карда шудаанд – 7,55 МРП (дар соли 2026 – 32 654 тенге – 70,08 доллари ИМА);

— шахсоне, ки аз рӯи имтиёзҳо ба иштирокчиёни ҶБВ баробар карда шудаанд – 6,19 МРП (дар соли 2026 – 26 772 тенге – 57,46 доллари ИМА);

— собиқадорони амалиёти ҷангӣ дар қаламрави дигар давлатҳо, аз ҷумла:

— иштирокчиёни амалиёти ҷангӣ дар Афғонистон – 6,19 МРП (дар соли 2026 – 26 772 тенге – 57,46 доллари ИМА);

— хизматчиёни ҳарбӣ, ки вазифаҳои таҳкими ҳифзи сарҳади ИДМ дар қитъаи тоҷику афғонро иҷро кардаанд, дар амалиёти сулҳҷӯии байналмилалӣ дар Ироқ, дар танзими низои байниқавмӣ дар Қарабоғи Кӯҳӣ ширкат кардаанд – 4,8 МРП (дар соли 2026 – 20 760 тенге – 44,56 доллари ИМА);

— меҳнаткашони ақибгоҳ дар солҳои ҶБВ – 2,13 МРП (дар соли 2026 – 9 212 тенге – 19,77 доллари ИМА)», — гуфта шудааст дар сомонаи Вазорат.

Қирғизистон

Дар ин кишвар то имрӯз 24 собиқадори Ҷанги Бузурги Ватанӣ, аз ҷумла муҳосирон ва маҳбусони лагерҳои консентратсионӣ боқӣ мондаанд, хабар медиҳад нашрияи Akipress бо истинод ба Вазорати меҳнат, таъминоти иҷтимоӣ ва муҳоҷират.

Аз ин шумор 8 собиқадор иштирокчиёни ҷанг мебошанд. Аз рӯи минтақаҳо зиндагӣ мекунанд:
Бишкек — 4 нафар; ноҳияи Жайили вилояти Чуй — 2 нафар; ноҳияи Ат-Башии вилояти Нарин — 1 нафар; ноҳияи Бозор-Қӯрғони вилояти Ҷалолобод — 1 нафар.

«Ҳамчунин дар Қирғизистон 6 маҳбуси ноболиғи лагерҳои консентратсионӣ зиндагӣ мекунанд: 4 — дар шаҳри Бишкек, 1 — дар ноҳияи Жайил ва 1 — дар шаҳри Ҷалолобод. Ғайр аз ин, 10 муҳосири Ленинград: 8 — дар Бишкек, 1 — дар ноҳияи Сокулук ва 1 — дар шаҳри Балиқчӣ», — менависад Akipress.

Дар бораи пардохтҳо, тибқи қарори президент Садир Ҷапаров, ба ҳар як собиқадори ҶБВ кумаки пулии яквақта ба маблағи 200 000 сом (2 287,02 доллари ИМА) дода мешавад. Дар ин бора дар сомонаи расмии президенти Қирғизистон хабар дода шудааст.

Ҳамин тавр, аз Фонди президент ба Вазорати меҳнат, таъминоти иҷтимоӣ ва муҳоҷирати ҚР барои пардохти кумаки пулии яквақта ба андозаи 200 000 сом ба категорияҳои зерини собиқадорони ҶБВ 4 848 000 сом (55 437,39 доллари ИМА) бо назардошти хароҷоти почта ҷудо карда мешавад:

— иштирокчиёни Ҷанги Бузурги Ватанӣ;

— шахсоне, ки аз ҷумлаи маҳбусони ноболиғи лагерҳои консентратсионӣ, гетто ва дигар ҷойҳои маҷбурии нигоҳдорӣ, ки аз ҷониби фашистон ва иттифоқчиёни онҳо дар давраи Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ таъсис дода шудаанд;

— шахсоне, ки дар корхонаҳо, муассисаҳо ва ташкилотҳои шаҳри Ленинград дар давраи муҳосира аз 8 сентябри соли 1941 то 27 январи соли 1944 кор кардаанд ва бо медали «Барои мудофиаи Ленинград» сарфароз гардонида шудаанд ва шахсоне, ки бо нишони «Сокини Ленингради муҳосирашуда» сарфароз гардонида шудаанд.

Ӯзбекистон

Дар бораи шумораи собиқадорони боқимондаи ҶБВ то ҳол маълумоти нав нест. Соли гузашта дар Ӯзбекистон 82 нафар иштирокчиёни Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ ва шахсони ба онҳо баробаркардашуда зиндагӣ мекарданд, хабар дода буд нашрияи «Газете.uz».

Аммо аллакай маълум аст, ки ба муносибати Рӯзи ёдбуд ва эҳтиром ҳар як иштирокчӣ ва маъюби ҶБВ кумаки пулии яквақта ба андозаи 30 млн сӯм (тақрибан 2,5 ҳазор доллар) мегирад. Дар ин бора президенти ҷумҳурӣ Шавкат Мирзиёев дар ҷаласаи омодагӣ ба иди 9 май эълон кард.

«Ғайр аз ин, дар ин рӯз ба иштирокчиёни ҷанг, собиқадорони фронтҳои меҳнатӣ, наслҳои калонсол ва мураббиён диққат ва эҳтироми махсус дода, манзили собиқадорони танҳо ва камбизоат беҳтар карда, чорабиниҳои гуногуни ёдбудӣ ва тантанавӣ баргузор карда мешаванд. Инчунин хотираи писарони содиқи Ватан, ки дар солҳои истиқлол ҳангоми иҷрои вазифаи хизматӣ ҳалок шудаанд, ҷовидон хоҳад гардид. Ба оилаҳои онҳо дастгирии моддӣ ва маънавӣ расонида мешавад», — гуфта шудааст дар сомонаи президенти Ӯзбекистон.

Дар бораи Туркманистон маълумоти расмии нав нест.