Вай гуфт, ки вазорат раванди ягонаи идоракунии ҳамаи расмиёти тиҷоратӣ дар минтақаҳои озоди иқтисодиро ташаккул медиҳад.

Ба гуфтаи ӯ, сухан дар бораи бақайдгирии корхонаҳо, идоракунии андоз, додани раводид, иҷозатномаҳои меҳнатӣ ва дигар ҳуҷҷатҳои иҷозатдиҳанда меравад. Ин равандҳо тавассути марказҳои ягонаи хизматрасонии рақамӣ дар ҳар як минтақа марказонида мешаванд, ки имкон медиҳад бюрократияи зиёдатӣ бартараф карда шавад ва вақти сарфшуда кам карда шавад. Ислоҳот дар асоси стандартҳои байналмилалӣ буда, таъсиси ширкатҳои хизматрасон дар ММҲ барои рушди инфрасохтор ва ҷалби сармоягузориро пешбинӣ мекунад. Ҳамчунин, мӯҳлати амали минтақаҳои озоди иқтисодӣ пас аз муроҷиати сармоягузорон аз 25 то 50 сол зиёд карда шуд, ки барои фароҳам овардани шароити устувор ва дарозмуддат барои тиҷорат равона шудааст.

Қайд карда мешавад, ки кираи замин дар ММҲ-ҳои нав, махсусан дар сарҳад бо Афғонистон, кам карда шуд. Дар ду соли оянда пурра марказонидани равандҳои тиҷоратӣ ва ҷорӣ намудани хизматрасониҳои рақамӣ, ки имкон медиҳад ҳуҷҷатҳо дар ҳолати онлайн пешниҳод карда шаванд, омили инсонӣ кам карда шавад ва коркарди дархостҳо суръат бахшад, ба нақша гирифта шудааст.

Тибқи маълумоти вазорат, дар айни замон дар панҷ минтақаи озоди иқтисодӣ 120 корхона ба қайд гирифта шудааст. Дар се моҳи аввали соли 2026 онҳо маҳсулоте ба маблағи 166 миллион сомонӣ истеҳсол карданд, дар ҳоле ки ҳаҷми пардохтҳои андоз ва гумрук тақрибан се маротиба аз сармоягузориҳои давлатӣ ба инфрасохтори минтақаҳо зиёдтар аст. Ҳамзамон, душвориҳои муайян, махсусан дар минтақаҳои сарҳадӣ бо Афғонистон, ки ноустувории сиёсӣ ба ҷолибияти сармоягузорӣ таъсир мерасонад, қайд карда мешаванд. Бо вуҷуди ин, бо тадриҷан устувор шудани вазъ, таваҷҷуҳи сармоягузорон ба ин ММҲ афзоиш меёбад. Аз ҷумла, дар минтақаҳои Панҷ ва Ишкошим корхонаҳои нав ба қайд гирифта мешаванд ва таваҷҷуҳи сармоягузорони чинӣ ба назар мерасад.

Сардори раёсати идоракунии ММҲ Ҷовид Ҳусейнзода хабар дод, ки дар соли 2025 воситаи нави рақамӣ — каталоги онлайн ба кор андохта шуд.

Ба гуфтаи ӯ, каталог зиёда аз 100 номгӯи маҳсулоти истеҳсолшуда дар ММҲ-ро дар бар мегирад ва бо панҷ забон дастрас аст. Аз лаҳзаи ба кор андохтан, зиёда аз 10 ҳазор боздидкунанда аз он истифода кардаанд. Платформа имкон медиҳад равандҳои асосии тиҷоратӣ, аз ҷумла бақайдгирии субъектҳо, гирифтани мақом, сертификатҳо, раводид, бақайдгирӣ дар мақомоти андоз ва дигар расмиёт рақамӣ карда шаванд. Ҳамзамон, каталог на танҳо маълумот дар бораи ММҲ, балки маълумотро дар бораи тамоми кишвар ва минтақа, аз ҷумла маълумот дар бораи сарватҳои зеризаминӣ, масофа то сарҳадҳо ва фурудгоҳҳо, инчунин инфрасохторро дар бар мегирад. Дар портал самтҳои ояндадори сармоягузорӣ ва монеаҳои мавҷуда барои тиҷорат инъикос ёфтаанд.

Тибқи арзёбии идора, татбиқи ташаббусҳои рақамӣ аллакай натиҷаҳои назаррас додааст. Ҳаҷми содирот аз ММҲ дар соли охир 35 фоиз афзоиш ёфт, дархостҳои тиҷоратии байналмилалӣ 50 фоиз афзоиш ёфт. Инчунин, 15 сармоягузори хориҷии нав ҷалб карда шуд, ки имкон дод ҷойҳои кории иловагӣ эҷод ва иқтидори иқтисодӣ тақвият дода шавад. Ҳаҷми миёнаи муомилот 20 фоиз афзоиш ёфт, ки аз афзоиши рақобатпазирии маҳсулот ва самаранокии шароити ҳамкорӣ шаҳодат медиҳад.

Вазорат каталоги онлайпро ҳамчун воситаи стратегии рақамикунонии иқтисод ва модернизатсияи фаъолияти иқтисодии хориҷӣ, ки ба ташаккули муҳити шаффоф ва дастрас барои тиҷорати байналмилалӣ ва сармоягузорӣ мусоидат мекунад, баррасӣ мекунад.

Тавре Ҷовид Ҳусейнзода қайд кард, татбиқи лоиҳа ба афзоиши минбаъдаи содирот, баланд бардоштани ҷолибияти сармоягузорӣ ва таҳкими устувории иқтисодии кишвар мусоидат хоҳад кард. Вай таъкид кард, ки минтақаҳои озоди иқтисодии Тоҷикистон аллакай ҷорӣ намудани технологияҳои рақамиро бомуваффақият нишон медиҳанд ва давлат инфрасохторро рушд дода, стандартҳои байналмилалии идоракуниро ҷорӣ мекунад ва шаффофияти равандҳоро афзоиш медиҳад.

Каталоги онлайн ва ташаббуси «Тирезаи ягона» ҳамчун марҳилаҳои аввали табдили ҳамаҷонибаи рақамии иқтисоди кишвар баррасӣ мешаванд. Ҳоло ин воситаҳо таъсири амалии иқтисодиро нишон медиҳанд ва дар оянда метавонанд ҳамгироии ММҲ-ҳои тоҷик ба занҷирҳои тиҷоратӣ ва сармоягузории байналмилалиро суръат бахшанд.

Қайд карда мешавад, ки лоиҳаи таъсиси платформаи миллии рақамии «Тирезаи ягона барои ММҲ», ки дар ҳамкорӣ бо Вазорати рушди иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон татбиқ мешавад, аз ҷониби Ҳукумати Федератсияи Русия дар доираи ҳамкориҳои байналмилалӣ, ки ба дастгирии рақамикунонӣ ва рушди устувор равона шудааст, маблағгузорӣ мешавад ва ба 48 моҳ пешбинӣ шудааст.

Навишта Тоҷикистон рақамикунонии ММҲ-ро метезонад аввалин маротиба дар Хабари Тоҷикистон - Avesta.tj пайдо шуд.